احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

532

اسرار گياهان دارويى ( فارسى )

از گياه‌شناسان نداريم ولى در كتاب مخزن الادويه آمده است كه اين گياه در كوهستانهاى فارس و اصفهان مىرويد . تركيب شيميايى : اوژنول 70 درصد - ميرسن 8 / 7 درصد - مونوسيكليك‌ترپن 20 تا 30 درصد - سيترال 66 درصد - ژرانيول 25 درصد - سيترونلول 8 / 2 درصد - متيل چاويكول - اوسىمن - كادىنن - اسانس‌تيمول - يك‌ترپن الكل به صورت پرىليل‌الكل خواص درمانى : 1 - نوشيدن آب جوشاندهء آن براى معالجهء سوزاك و رفع ضعف اسپرم مفيد است ، مقوى معده مىباشد ، تب‌بر است ، سينه را نرم مىكند . 2 - آن را بجوشانيد و آب آن را به آب وان حمام اضافه كرده و در آن بمانيد . براى رماتيسم مفيد است . تخم ريحان سليمان خواص درمانى : آن را بخوريد . مليّن است ، سردرد و دردهاى عصبى را تسكين مىدهد ، معالج سوزاك مىباشد . رشگك نام‌هاى ديگر : علف‌خونى - قيطره Pimprenelle - Burnet - Pimprenelle sanguisorbe مشخصات : گياهى است از خانوادهء Rosaceae و داراى دو گونهء معروف كه از نظر خواص دارويى با كمى اختلاف با هم شبيه هستند . 1 - رشگك درشت : گياهى است چندساله و بلندى آن 100 - 40 سانتيمتر حتى به 5 / 1 متر نيز مىرسد . ساقهء زيرزمينى آن دراز و خزنده و ساقهء هوايى آن افراشته و كم‌شاخه و خيلى كم‌برگ است . برگهاى آن داراى 15 - 7 برگچهء قلبى شكل دندانه‌دار و رنگ زير برگها سبز تيره مايل به آبى است . گلهاى آن به رنگ ارغوانى تيره مىباشند . اين گياه در مناطق مختلف آسيا و غرب و جنوب چين و ژاپن انتشار دارد . در ايران در شمال گيلان ، عمارلو ، رودبار ، امامزاده ابراهيم و دامنه‌هاى كم‌ارتفاع و آفتاب‌گير كته‌چال و در آذربايجان در تبريز مىرويد . 2 - رشگك كوچك : گياهى است علفى كوتاه به بلندى 50 - 40 رشگك 1 - گل 2 - دانه